PROGRAM WYCHOWAWCZO – PROFILAKTYCZNY

SZKOŁY  PODSTAWOWEJ NR 1

im. H. SIENKIEWICZA W SŁUPSKU

na lata 2017/2018

Podstawa prawna :

  1. Ustawa z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2017 r. poz. 59) – art. 10 ust. 1 pkt 5, art. 26 ust. 2, art. 78, art. 98-99.
  2. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 18 sierpnia 2015 r. w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii (Dz.U. Poz. 1249).
  3. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 14 lutego 2017 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, kształcenia ogólnego dla branżowej szkoły I stopnia, kształcenia ogólnego dla szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy oraz kształcenia ogólnego dla szkoły policealnej (Dz.U. z 2017 r. poz. 356).
  4. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 17 marca 2017 r. w sprawie szczegółowej organizacji publicznych szkół i publicznych przedszkoli (Dz.U. z 2017 r. poz. 649) – § 4.

Program wychowawczo – profilaktyczny szkoły  opiera się na humanistycznych i uniwersalnych  wartościach, odwołujących się do praw dziecka,  ucznia i rodziny. Program został przygotowany z uwzględnieniem zasad pedagogiki oraz  przepisów prawa, a także zobowiązań  wynikających z Powszechnej Deklaracji Praw  Człowieka, Deklaracji Praw Dziecka ONZ oraz  konwencji o Prawach Dziecka.

Program wychowawczo-profilaktyczny obejmuje treści i działania o charakterze wychowawczym skierowane do uczniów oraz treści i działania o charakterze profilaktycznym dostosowane do potrzeb rozwojowych uczniów, przygotowane w oparciu o przeprowadzoną diagnozę potrzeb i problemów występujących w danej społeczności szkolnej, skierowane do uczniów, nauczycieli i rodziców.

Przy opracowaniu programu wychowawczo-profilaktycznego szkoły uwzględniono:

  • dotychczasowe doświadczenia szkoły,
  • propozycje dotyczące treści o charakterze wychowawczym i profilaktycznym, autorstwa rodziców, uczniów i nauczycieli,
  • analizę sytuacji wychowawczej,
  • przewidywane zmiany w szkole i środowisku uczniów, które w najbliższej przyszłości będą miały wpływ na proces wychowania.

DIAGNOZA ŚRODOWISKA SZKOLNEGO I SYTUACJI WYCHOWAWCZEJ

Każdego roku przeprowadzana jest diagnoza środowiska, analizuje się potrzeby i zasoby szkoły z obszaru wychowania i profilaktyki w szkole na podstawie:

  • spostrzeżeń wychowawcy na temat klasy,
  • rozmów z rodzicami na temat ich oczekiwań dotyczących realizacji treści profilaktycznych i wychowawczych,
  • obserwacji bieżących zachowań uczniów na terenie szkoły,
  • analizy uwag wpisanych do e-dziennika.

Diagnozy potrzeb szkoły dokonano w oparciu o przeprowadzenie ankiety wśród dzieci, rodziców i nauczycieli naszej społeczności,  przystępując do programu FALOCHRON. Wyniki ankiety dostępne są w załączniku nr 1. Ankieta obejmowała takie obszary jak:

Czynniki zewnętrzne: struktura rodziny, wykształcenie, klimat domowy, wpływy rówieśnicze, wpływy mediów

Czynniki wewnętrzne: system osobowości dziecka, jak dziecko ocenia swoją sytuację i rówieśników, wysoki poziom lęku i niepokoju, słaba odporność na frustrację, niska samoocena, niedojrzałość społeczna i emocjonalna, słaba kontrola wewnętrzna, nierealistyczne oczekiwania wobec siebie i otoczenia, poczucie odrzucenia .

Na podstawie diagnozy wyłoniliśmy czynniki ryzyka:

CZYNNIKI RYZYKA:

  • aktywność w sieci
  • przemoc wobec innych,
  • stosowanie wulgaryzmów
  • brak zainteresowań
  • różne spostrzeżenia nauczycieli i dzieci na czynniki zagrażające
  • brak dostatecznej wiedzy rodziców na temat zachowań ryzykownych ich dzieci

Z diagnozy wynikają również czynniki chroniące

CZYNNIKI CHRONIĄCE (załącznik nr 2):

  • wysokie poziom zadowolenia z oferty szkoły, sposobu przekazywania wiedzy, możliwości rozwojowych
  • poczucie bezpieczeństwa, atmosfery w placówce
  • wysoka świadomość niewłaściwych zachowań wśród dzieci
  • spotkania rówieśnicze
  • zakorzenione wartości takie jak: osiąganie sukcesów w nauce, posiadanie przyjaciół, posiadanie dobrego zawodu, działanie dla dobra innych ludzi, zapewnienie swoim bliskim miłości, realizowanie swoich zainteresowań i pragnień , posiadanie w życiu celu, zaufanie i powstrzymanie się od używania narkotyków.

ZADANIA I TREŚCI WYCHOWAWCZO-PROFILAKTYCZNE PROGRAMU

Działalność wychowawczo-profilaktyczna w szkole polega na prowadzeniu działań z zakresu promocji zdrowia oraz wspomaganiu ucznia i wychowanka w jego rozwoju ukierunkowanym na osiągnięcie pełnej dojrzałości w sferze:

  • dojrzałości fizycznej – ukierunkowanej na zdobycie przez ucznia i wychowanka wiedzy i umiejętności pozwalających na prowadzenie zdrowego stylu życia i podejmowania zachowań prozdrowotnych,
  • dojrzałości psychicznej (intelektualnej, emocjonalnej) – ukierunkowanej na zbudowanie równowagi i harmonii psychicznej, ukształtowanie postaw sprzyjających wzmacnianiu zdrowia własnego i innych ludzi, kształtowanie środowiska sprzyjającego rozwojowi zdrowia,
  • dojrzałości społecznej – ukierunkowanej na kształtowanie postawy otwartości w życiu społecznym i relacje
  • dojrzałości duchowej- ukierunkowanej na kształtowanie wartości, norm, wzorców zachowań.

CEL  GŁÓWNY PROGRAMU:

  1. Zaznajamianie z zagrożeniami bezpieczeństwa , zdrowia oraz uczenie prawidłowej reakcji na te zagrożenia na co dzień,  w odniesieniu także do dużej aktywności w sieci
  2. Kształtowanie nawyków kulturalnego zachowania, kultura słowa , wrażliwości na potrzeby innych, uczciwości, efektywnej współpracy, komunikowania się z rówieśnikami i dorosłymi.
  3. Kształtowanie nawyków proekologicznych.
  4. Integracja środowiska, kształtowanie poczucia tożsamości narodowej, przynależności do społeczności szkolnej, lokalnej i regionalnej, wzmacnianie więzi rodzinnych

METODY STOSOWANE DO REALIZACJI WYZNACZONYCH CELÓW:

  • gry i zabawy,
  • twórczość artystyczna dzieci,
  • projekty,
  • odgrywanie ról (symulacje, inscenizacje, dramy, scenki rodzajowe),
  • praca w terenie,
  • wycieczki tematyczne, turystyczno-
  • spektakle profilaktyczne

FORMY PRACY

  • praca w zespołach,
  • praca indywidualna,
  • koła przedmiotowe,
  • zespoły wyrównawcze,
  • konsultacje
  • Samorząd Uczniowski,
  • zajęcia pozalekcyjne,
  • gry i zabawy.
  • Kształtowanie kompetencji kadry pedagogicznej, samodoskonalenie i rozwój warsztatu pracy nauczyciela – zwiększenie świadomości nauczycieli w zakresie określonych kompetencji – zwiększenie efektywności pracy nauczycieli, wymiana doświadczeń i dzielenie się wiedzą  – organizacja rad pedagogicznych  – znajomość prawa oświatowego – integracja kadry pedagogicznej, praca zespołów samokształceniowych  – lekcje otwarte  – udział w pozaszkolnych formach doskonalenia    – opracowanie i przestrzeganie obowiązujących procedur  –

PLAN I HARMONOGRAM DZIAŁAŃ NA PODSTAWIE WYZNACZONYCH CELÓW

Zadania programu Spodziewane efekty Metody realizacji
1. Zaznajamianie z zagrożeniami bezpieczeństwa , zdrowia oraz uczenie prawidłowej reakcji na te zagrożenia na co dzień, w odniesieniu również do dużej aktywności w sieci – korygowanie wad postawy,

– kształtowanie nawyku dbania o własne zdrowie,

– zwracanie uwagi na utrzymanie higieny ciała,

– stosowanie zasad zdrowego stylu życia, odżywiania,

– wdrażanie uczniów do umiejętnego organizowania warsztatu pracy i zachowania higieny psychicznej,

– ukazywanie szkodliwości tzw. używek dla rozwoju psychofizycznego człowieka,

– kształcenie umiejętności krytycznego wyboru informacji medialnych, zagrożeń ze strony mediów, skutków uzależnień od telewizji, Internetu, gier komputerowych,

– zapoznanie z optymalnym rozkładem posiłków w ciągu doby,

– przedstawienie pozytywnego albo szkodliwego wpływu niektórych pokarmów na zdrowie człowieka,

– poznanie zasad zdrowego odżywiania się i ich wpływu na zdrowie i kondycję fizyczną

– realizacja zajęć z gimnastyki korekcyjnej w ramach programu unijnego Szansa na sukces,

lekcje przedmiotowe i zajęcia realizujące edukację zdrowotną,

pogadanki na godzinach wychowawczych,

pogadanki pielęgniarki szkolnej, pierwsza pomoc przedmedyczna,

organizacja czynnego wypoczynku w czasie wolnym, konkursy/działania dotyczące zdrowego stylu życia,

organizowanie kół zainteresowań,

lekcje wychowania fizycznego i zajęcia sportowe w ramach klas sportowych,

organizowanie zajęć w terenie, wycieczek pieszych, rowerowych,

zaproszenie ciekawych gości nt. aktywności w sieci i zagrożeń z niej wynikających,

projekcja filmów na temat profilaktyki uzależnień

2. Kształtowanie nawyków kulturalnego zachowania, kultura słowa, wrażliwości na potrzeby innych, uczciwości, efektywnej współpracy, komunikowania się z rówieśnikami i dorosłymi. – wdrażanie do poszanowania odmienności innych w sferze wiary, poglądów, upodobań i zainteresowań, wyglądu zewnętrznego, sytuacji materialnej itd.,

– uczenie wrażliwości na potrzeby innych, przyswajanie sobie podstawowych zasady tolerancji,

– organizowanie pomocy koleżeńskiej,

– eliminowanie ściągania, wyręczania się innymi, wykorzystywania innych,

– poznanie elementarnych norm współżycia społecznego w grupie rówieśniczej,

– kształtowanie umiejętności stosowania podstawowych zasad zachowania,

– zachęcanie do używania zwrotów grzecznościowych,

– poznanie zasad savoir-vivru,

– kształtowanie umiejętności kulturalnego zachowania się w miejscach publicznych,

– kształtowanie umiejętności kulturalnego odnoszenia się do pracowników szkoły i rówieśników,

– zaznajamianie z zasadami kulturalnego zachowania się przy stole

– kontakty z rodzicami,

spektakle profilaktyczne,

– pogadanki,

– dyskusje,

– pochwały na forum klasy,

– pozytywne podsumowanie lekcji,

– zwracanie uwagi na przerwach na niewłaściwe zachowanie,

– alfabet dobrych manier-projekt dla klas I-III

 3. Edukacja proekologiczna – umiejętność obserwowania przyrody,

– uświadomienie odpowiedzialności za środowisko,

– poznanie współzależności między człowiekiem, a środowiskiem naturalnym

– wycieczki po okolicy, do parku, lasu, spotkania z leśniczym, dokarmianie ptaków i zwierząt,

– udział w akcjach: Sprzątanie świata, Dzień Ziemi

 

4. Integracja środowiska,  kształtowanie poczucia tożsamości narodowej, przynależności do społeczności szkolnej, lokalnej i regionalnej, wzmacnianie więzi rodzinnych – poznanie przez uczniów symboli narodowych,

– poznawanie przez uczniów najbliższej okolicy, stolicy i innych miast polskich,

– poznawanie sylwetek słynnych Polaków, patrona szkoły,

– spotkania integracyjne rodziców, dzieci i nauczycieli,

– poznanie przez rodziców postaw rodzicielskich , skutków niezaspokajania potrzeb emocjonalnych u dzieci, objawy dojrzewania

 

 

– uczestnictwo w uroczystościach o charakterze szkolnym i państwowym,

– prowadzenie kroniki szkolnej,

– konkurs wiedzy o patronie szkoły,

– pogadanki w czasie godziny wychowawczej,

– obchody dnia dziecka, rajdy, ogniska, biwaki, przedstawienia, warsztaty,

– spotkania z ważnymi ludźmi,

– szkoła dla rodziców,

– spotkania integracyjne z rodzicami w klasach (zabawy np. w kłębek nici),

– zastosowanie form warsztatowych, scenek, dramy

Program wychowawczo-profilaktyczny jest realizowany w oparciu o współpracę rodziców, uczniów i nauczycieli.

Współpraca z rodzicami jest realizowana poprzez:

  1. Indywidualne spotkania nauczycieli z rodzicami
  2. Zapoznanie rodziców z:
  • zadaniami i zamierzeniami dydaktyczno-wychowawczymi w danej klasie i szkole,
  • przepisami dotyczącymi zasad oceniania klasyfikowania i promowania uczniów,
  • organizacją opieki psychologiczno-pedagogicznej, harmonogramem zajęć pozalekcyjnych organizowanych przez szkołę.
  1. Udział rodziców w podejmowaniu różnych decyzji istotnych dla pracy szkoły, opiniowanie niektórych dokumentów szkoły.

Rodzice:

  • wspierają dziecko we wszystkich jego poczynaniach i zapewniają mu poczucie bezpieczeństwa,
  • wspierają wychowawców i nauczycieli w podejmowanych przez nich działaniach, służą wiedzą, doświadczeniem i pomocą,
  • aktywnie uczestniczą w życiu szkoły,
  • dbają o właściwą formę spędzania czasu wolnego przez dzieci (np. czuwają nad bezpiecznym korzystaniem z Internetu),
  • zapewniają dziecku poczucie bezpieczeństwa.

Wychowawcy i nauczyciele:

  • starają się poznać sytuację rodzinną i osobistą ucznia,
  • opracowują i realizują szkolny program wychowawczo-profilaktyczny,
  • prowadzą dokumentację nauczania,
  • wspierają rozwój uczniów i usamodzielnianie się,
  • dbają o poczucie bezpieczeństwa i akceptację ucznia w klasie,
  • wnioskują o objęcie pomocą psychologiczno-pedagogiczną uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych,
  • informują rodziców o proponowanych formach pomocy psychologiczno-pedagogicznej,
  • integrują oddział,
  • wykorzystują potencjał grupy do wspierania jej członków, oceniają zachowania uczniów,
  • promują osiągnięcia klasy i pojedynczych uczniów,
  • inspirują pracę zespołową w klasie, przydzielają zespołom zadania na rzecz klasy, szkoły i środowiska oraz wspólnie oceniają stopień ich realizacji,
  • współpracują z dyrekcją szkoły,
  • współdziałają z instytucjami pracującymi na rzecz dziecka, policją, poradnią psychologiczno-pedagogiczną, sądami rodzinnymi,
  • udzielają pomocy w przezwyciężaniu niepowodzeń szkolnych w oparciu o rozpoznane potrzeby uczniów,
  • wspierają swoją postawą i działaniami pedagogicznymi rozwój psychofizyczny uczniów, ich zdolności i zainteresowania,
  • informują o potrzebach związanych z problemami w nauce oraz o przejawianych zdolnościach,
  • inspirują uczniów do twórczych poszukiwań, aktywności i samodzielności,
  • kształcą i wychowują dzieci w duchu patriotyzmu,
  • reagują na przejawy nietolerancji, dyskryminacji i innych negatywnych zachowań,
  • wspólnie z pedagogiem zabiegają o różne formy pomocy wychowawczej i materialnej dla uczniów, dostosowują wymagania edukacyjne do specyficznych potrzeb ucznia,
  • współtworzą atmosferę życzliwości i zrozumienia, budzą szacunek swoją wiedzą, kompetencją i postawą,
  • proponują uczniom pozytywne formy wypoczynku dostępne w szkole i poza nią.

Uczniowie:

  • współorganizują imprezy i akcje szkolne,
  • znają i przestrzegają norm zachowania obowiązujących członków społeczności szkolnej,
  • akceptują innych uczniów i szanują ich prawa,
  • współtworzą społeczność szkolną i wykorzystują swe prawo do samorządności,
  • kierują swym rozwojem i stają się coraz bardziej samodzielni,
  • mają szacunek do kultury, języka i tradycji narodowej,

EWALUACJA PROGRAMU

Ewaluacja uwzględni jak realizowano  program, kto brał w nim udział, ilu było  uczestników,, które elementy były dobrze  przyjęte, a które nie i dlaczego,  czy zrealizowano cele ,  czy program przyniósł  efekty, dotyczące nie tylko uczestników, np.  zmianę zachowań rodziców.

Przebieg pracy wychowawczo-profilaktycznej i jej efekty poddawane będą systematycznej obserwacji i ocenie. Informacje na temat działania programu i jego efektów pochodzić będą od uczniów, rodziców i nauczycieli oraz posłużą doskonaleniu pracy i pomocy w opracowaniu kolejnej wersji programu.

Sposoby i środki ewaluacji:

  • obserwacja i analiza zachowań uczniów,
  • obserwacja postępów w nauce,
  • frekwencja na zajęciach dydaktycznych,
  • udział w konkursach.

Narzędzia ewaluacji:

  • obserwacja,
  • ankieta,
  • analiza szkolnej dokumentacji.

Pod koniec roku szkolnego 2017/2018 przeprowadzona będzie ewaluacja programu za pomocą rozmów, obserwacji oraz analizy dokumentacji. Uzyskane wyniki posłużą do analizy przeprowadzonych działań, ich skuteczności oraz potrzeby wprowadzenia ewentualnych zmian.

Program wychowawczo – profilaktyczny został przedstawiony na zebraniu rady Pedagogicznej w dniu 28 września 2017 r.