{"id":390,"date":"2025-09-10T20:52:50","date_gmt":"2025-09-10T18:52:50","guid":{"rendered":"http:\/\/sp1slupsk.pl\/?page_id=390"},"modified":"2026-04-09T17:42:21","modified_gmt":"2026-04-09T15:42:21","slug":"historia-szkoly","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/sp1slupsk.pl\/?page_id=390","title":{"rendered":"Historia Szko\u0142y"},"content":{"rendered":"\n

Dzieje budynku przy ul. Lutos\u0142awskiego 23<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Powstanie interesuj\u0105cego nas budynku jest \u015bci\u015ble powi\u0105zane z za\u0142o\u017ceniem przez emerytowanego genera\u0142a pruskiej armii Ewalda Georga Alexandra Friedricha von Lettowa z Pomyska Wielkiego w dniu 5 czerwca 1841 roku  fundacji, kt\u00f3rej zadaniem mia\u0142a by\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 charytatywna na rzecz ludzi chorych i samotnych. Ci\u0119\u017cko chory i nie posiadaj\u0105cy potomk\u00f3w donator przekaza\u0142 w testamencie na jej cel ca\u0142y sw\u00f3j maj\u0105tek (60 tysi\u0119cy talar\u00f3w). Pieni\u0105dze znalaz\u0142y si\u0119 w r\u0119kach fundacji po \u015bmierci darczy\u0144cy. Mia\u0142y one pos\u0142u\u017cy\u0107 na budow\u0119 i funkcjonowanie przytu\u0142ku. Kuratorem spadku i gwarantem realizacji testamentu by\u0142 starosta s\u0142upski von Schmeling. Lokalizacj\u0119 inwestycji ustalono ze wzgl\u0119du na koszty grunt\u00f3w na \u00f3wczesnych obrze\u017cach miasta, przy wybudowanej w latach 1847 – 1849 szosie biegn\u0105cej do Bytowa i Miastka. Prostok\u0105tn\u0105 dzia\u0142k\u0119 o powierzchni 1 ha 13 a zakupiono 16 kwietnia 1875 roku. W latach 1887 – 1889 wybudowano na niej siedzib\u0119 fundacji, stosuj\u0105c si\u0119 wiernie do wskaz\u00f3wek genera\u0142a. Jest ona w stylu eklektycznym (niestety, nie jeste\u015bmy w stanie ustali\u0107 nazwiska architekta). Zwart\u0105 dwukondygnacyjn\u0105 bry\u0142\u0119 cechuje symetria i prostota. Bry\u0142a i fasada wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 dobrymi proporcjami. Front zorientowano ku szosie. G\u0142\u00f3wne wej\u015bcie ozdobiono herbami rodowymi fundatora (r\u00f3d Lettow-Pomeiske piecz\u0119towa\u0142 si\u0119 herbem z\u0142otego jelenia z kotwic\u0105) i jego \u017cony (r\u00f3d Barbary von Zitzewitz piecz\u0119towa\u0142 si\u0119 dwug\u0142owym or\u0142em). Zastosowanie czerwonego lica \u015bcian by\u0142o nawi\u0105zaniem do regionalnych, historycznych tradycji (na tej podstawie odr\u00f3\u017cniano budowle u\u017cyteczno\u015bci publicznej od wznoszonych przez prywatnych inwestor\u00f3w). W tym jednak przypadku, dla nadania wi\u0119kszego przepychu, zastosowano ozdobne \u017c\u00f3\u0142te pasy. Wok\u00f3\u0142 dzia\u0142ki nasadzono kilka drzew, a za budynkiem urz\u0105dzono ogr\u00f3dki dla pensjonariuszy.<\/p>\n\n\n\n

Wraz z uko\u0144czeniem budowy dom ten sta\u0142 si\u0119 siedzib\u0105 fundacji. Mia\u0142y tam mieszka\u0107 osoby biedne, schorowane i u\u0142omne – sze\u015b\u0107 z miasta i dwana\u015bcie z powiatu (wy\u0142\u0105cznie chrze\u015bcijanie). Ka\u017cdy z pensjonariuszy otrzymywa\u0142 pok\u00f3j z kuchni\u0105, piwnic\u0119, ma\u0142y ogr\u00f3dek, 300 marek miesi\u0119cznie, bezp\u0142atne lekarstwa i darmowy pogrzeb.<\/p>\n\n\n\n

W latach 1940 – 1945 budynek zmieni\u0142 przeznaczenie. Za spraw\u0105 nazistowskich urz\u0119dnik\u00f3w sta\u0142 si\u0119 domem dla przetrzymywanych robotnik\u00f3w przymusowych. Po wyzwoleniu w\u0142adze polskie dokona\u0142y radykalnej przebudowy wn\u0119trza przekszta\u0142caj\u0105c go w siedzib\u0119 szko\u0142y podstawowej. Wci\u0105\u017c zwi\u0119kszaj\u0105ca si\u0119 ilo\u015b\u0107 uczni\u00f3w wymusi\u0142a jednak podj\u0119cie decyzji o rozbudowie plac\u00f3wki. W 1959 oddano do u\u017cytku dobudowane skrzyd\u0142o budynku szkolnego. W tym stanie nieruchomo\u015b\u0107 dotrwa\u0142a do naszych czas\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Powstanie szko\u0142y<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pocz\u0105tki szkolnictwa polskiego na terenie Ziemi S\u0142upskiej wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z histori\u0105 Szko\u0142y Podstawowej nr 1. Migracja ludno\u015bci i nap\u0142yw osadnik\u00f3w w 1945 roku przyczyni\u0142y si\u0119 do powstania w S\u0142upsku Inspektoratu O\u015bwiaty, kt\u00f3rym kierowa\u0142 W\u0142adys\u0142aw Kwapisz. G\u0142\u00f3wnym zadaniem plac\u00f3wki by\u0142a organizacja szkolnictwa. Nie by\u0142o to \u0142atwe. Jak wspomnia\u0142 to W\u0142adys\u0142aw Kijowski, pierwszy kierownik szko\u0142y:<\/p>\n\n\n\n

„Min\u0119\u0142o chyba trzy tygodnie od nominacji, a ja nie mam ani szko\u0142y, ani nauczycieli, ani dzieci. Chodz\u0119 po mie\u015bcie, ogl\u0105dam gmachy szkolne. (…) W jednych gmachach szpitale, w innych jakie\u015b magazyny wojskowe. Dost\u0119pu nie ma. Wsz\u0119dzie pilnuj\u0105 wartownicy. Informuj\u0119 wi\u0119c inspektora szkolnego o sytuacji. Trzeba czeka\u0107. Tymczasem zbieramy po mie\u015bcie co si\u0119 da. To maszyn\u0119 do liczenia, to spod sterty wojskowych \u0142\u00f3\u017cek wyci\u0105gamy osobowy samoch\u00f3d bez powietrza w ko\u0142ach(…), to par\u0119 powielaczy, to segregatory i tym podobne r\u00f3\u017cne rzeczy. (\u017ar\u00f3d\u0142o: W\u0142adys\u0142aw Kijowski „God\u0142o – Polesia czar – M\u00f3j Zwi\u0105zek z Ziemi\u0105 Koszali\u0144sk\u0105”, S\u0142upsk, 1973 r.).<\/p>\n\n\n\n

Dopiero wizyta u wojennego komendanta S\u0142upska, w\u00f3wczas radzieckiego majora gwardii Miko\u0142aja Pietuchowa, zaowocowa\u0142a przydzieleniem gmachu szkolnego na Blumenstrasse (Kwiatowej 24), dawnej niemieckiej Realschule. Ju\u017c w po\u0142owie lipca 1945 roku og\u0142oszono zapisy do pierwszej szko\u0142y powszechnej w S\u0142upsku. Jej kierownikiem zosta\u0142 W\u0142adys\u0142aw Kijowski, kt\u00f3ry tak wspomina otwarcie szko\u0142y:<\/p>\n\n\n\n

„Nadszed\u0142 wreszcie w dziejach szkolnictwa s\u0142upskiego dzie\u0144 historyczny. To dzie\u0144 czwartego sierpnia 1945 roku. Godzina dziewi\u0105ta. Aula pierwszej szko\u0142y (przy ulicy Partyzant\u00f3w) zgromadzi\u0142a prawie wszystkich Polak\u00f3w, wszystkie w\u0142adze. Gromadka 37 dzieci od\u015bwi\u0119tnie ubranych. Nastr\u00f3j uroczysty! Pan Gryglewicz podaje komend\u0119. Baczno\u015b\u0107! JESZCZE POLSKA NIE ZGIN\u0118\u0141A rozbrzmiewa\u0142o w murach szko\u0142y. Uczniowie wieszaj\u0105 god\u0142o i zaci\u0105gaj\u0105  honorow\u0105 wart\u0119. Wst\u0119puj\u0119 na trybun\u0119 i chocia\u017c wzruszenie \u015bciska mi gard\u0142o wo\u0142am: „Rodacy! Po wielowiekowej niewoli tej prastarej ziemi (…) ja, polski nauczyciel mam zaszczyt og\u0142osi\u0107, i\u017c otwieram pierwsz\u0105 polsk\u0105 szko\u0142\u0119 w S\u0142upsku. Nie rzucim ziemi sk\u0105d nasz r\u00f3d” …(Tam\u017ce).<\/p>\n\n\n\n

Msz\u0119 \u015bwi\u0119t\u0105 odprawi\u0142 ksi\u0105dz Jan Zieja.<\/p>\n\n\n\n

Zaj\u0119cia rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 w gmachu przy ulicy We\u0142nianej (obecnie ul. Deotymy). Wraz z polskimi dzie\u0107mi pierwszy rok szkolny w powojennej historii miasta witali pierwsi s\u0142upscy nauczyciele: Bogus\u0142awa i Czes\u0142aw Ojakowie, Anna Ignatowicz, Miko\u0142aj Suchodolec, Edward Sotkowski. Pani Anna Ignatowicz otrzyma\u0142a klasy pierwsze i drugie, pani Bogus\u0142awa Ojak – klasy trzecie i czwarte.<\/p>\n\n\n\n

29 wrze\u015bnia 1945 r. odby\u0142o si\u0119 pierwsze posiedzenie Rady Pedagogicznej, na kt\u00f3rym dokonano oficjalnego podzia\u0142u szko\u0142y na nr 1 i 2. Dyrektorem „Dw\u00f3jki” zosta\u0142 W\u0142odzimierz Rogozi\u0144ski. Szkole nr 1 przydzielono gmach przy ul. Mickiewicza.<\/p>\n\n\n\n

7 pa\u017adziernika 1945 r. powo\u0142ano pierwszy Komitet Rodzicielski, kt\u00f3rego przewodnicz\u0105cym zosta\u0142 Czes\u0142aw Gryglewicz. W po\u0142owie tego miesi\u0105ca w szkole uczy\u0142o si\u0119 ju\u017c 380 uczni\u00f3w. Poszerzy\u0142o si\u0119 grono pedagogiczne: Irena Dylowa, Teofila Chojecka, Stefania Zdunek, W\u0142adys\u0142aw Czerniawski, Roman Iwanicki.<\/p>\n\n\n\n

13 listopada 1945 r. mia\u0142o miejsce uroczyste po\u015bwi\u0119cenie szko\u0142y, a przem\u00f3wienie inauguracyjne wyg\u0142osi\u0142 inspektor szkolny W\u0142adys\u0142aw Kwapisz.<\/p>\n\n\n\n

Szko\u0142a stopniowo rozrasta\u0142a si\u0119. W dniu 26 czerwca 1946 roku liczy\u0142a ju\u017c 520 uczni\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

1 wrze\u015bnia 1949 r. – przeniesiono szko\u0142\u0119 na ul. Mariana Buczka 23 (obecnie ul. Lutos\u0142awskiego). Budynek posiada\u0142 13 sal lekcyjnych i wymaga\u0142 ogromnego remontu.<\/p>\n\n\n\n

15 wrze\u015bnia 1959 r. – oddano do u\u017cytku dobudowane skrzyd\u0142o budynku szkolnego. Szko\u0142a wzbogaci\u0142a si\u0119 o 6 sal lekcyjnych, sal\u0119 gimnastyczn\u0105 i dwa hole. \u0141\u0105cznie by\u0142o 29 klas, w kt\u00f3rych uczy\u0142o si\u0119 1068 uczni\u00f3w. Zaj\u0119cia odbywa\u0142y si\u0119 na dwie zmiany, a prowadzi\u0142o je 30 nauczycieli.<\/p>\n\n\n\n

1 wrze\u015bnia 1960 r. –  nowym kierownikiem szko\u0142y zosta\u0142a Stanis\u0142awa Jankowska. W tym roku uczniowie w miejsce starego ogrodu urz\u0105dzili boisko sportowe oraz ogr\u00f3d botaniczny, wcze\u015bniej powsta\u0142a sp\u00f3\u0142dzielnia uczniowska, kt\u00f3rej opiekunem zosta\u0142a Maria Hann.<\/p>\n\n\n\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Kronika szko\u0142y<\/strong><\/p>\n\n\n\n

KADRA DYREKTORSKA W LATACH 1945 – obecnie<\/strong><\/p>\n\n\n\n

DYREKTORZY:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

1. W\u0142adys\u0142aw Kijowski<\/td>1945 \u2013 1957<\/td><\/tr>
2. Zygfryd Ma\u0142kowski<\/td>1957 \u2013 1960<\/td><\/tr>
3. Stanis\u0142awa Jankowska – K\u0142opocka<\/td>1960 \u2013 1965<\/td><\/tr>
4. Janina Rychter<\/td>1965 \u2013 1985<\/td><\/tr>
5. Daniela Niemiec<\/td>1985 \u2013 1990<\/td><\/tr>
6. Irena B\u0142o\u0144ska<\/td>1990 – 1992<\/td><\/tr>
7. Bogdan Leszczuk<\/td>1992 – 2001<\/td><\/tr>
8. Zdzis\u0142awa Wichniarek<\/td>2001 – 2002<\/td><\/tr>
9. Danuta Wojtas – Pali\u0144ska<\/td>2002 \u2013 2017<\/td><\/tr>
10. El\u017cbieta Krawczykiewicz<\/td>2017 \u2013 2020<\/td><\/tr>
11. Ewa Chochu\u0142<\/td>2020 \u2013 do chwili obecnej<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

WICEDYREKTORZY:<\/strong> <\/p>\n\n\n\n

1. Aleksandra Trzeciak<\/td>1953 – 1957<\/td><\/tr>
2. Janina Janiszewska<\/td>1957<\/td><\/tr>
3. Stanis\u0142awa Jankowska<\/td>1957 \u2013 1960<\/td><\/tr>
4. Janina Rychter<\/td>1957 \u2013 1960 i 1962 \u2013 1965<\/td><\/tr>
5. J\u00f3zef Pugacz<\/td>1960 – 1965<\/td><\/tr>
6. Julian \u0141uszkiewicz<\/td>1965 – 1969<\/td><\/tr>
7. Ryszard O\u017c\u00f3g<\/td>1969 – 1975<\/td><\/tr>
8. Krystyna W\u0142odarczyk<\/td>1975 – 1985<\/td><\/tr>
9. Irena B\u0142o\u0144ska<\/td>1985 – 1990<\/td><\/tr>
10. Zdzis\u0142awa Wichniarek<\/td>1988 \u2013 2001 i 2002 – 2004<\/td><\/tr>
11. Danuta Wojtas – Pali\u0144ska<\/td>1997 – 2002<\/td><\/tr>
12. Jolanta Burzy\u0144ska<\/td>2002 – 2017<\/td><\/tr>
13. Wioleta Subocz<\/td>2017 – 2023<\/td><\/tr>
14. Anna Bielecka <\/td>2023 – do chwili obecnej<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n
\n\n\n\n

SZKOLNE TRADYCJE W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 1<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Od pocz\u0105tku istnienia szko\u0142y ukszta\u0142towa\u0142y si\u0119 tradycje, kt\u00f3re s\u0105 pieczo\u0142owicie piel\u0119gnowane przez uczni\u00f3w i nauczycieli. Nale\u017c\u0105 do nich:<\/p>\n\n\n\n

  1. Prowadzenie kroniki szko\u0142y, Z\u0142otej Ksi\u0119gi, Ksi\u0119gi Sukces\u00f3w.<\/li>
  2. \u015alubowanie i pasowanie uczni\u00f3w klas pierwszych.<\/li>
  3. Przyj\u0119cie klas pierwszych w poczet czytelnik\u00f3w.<\/li>
  4. Uroczyste przekazanie uczni\u00f3w klas trzecich nowym wychowawcom przed ko\u0144cem roku szkolnego.<\/li>
  5. Dzie\u0144 Patrona Szko\u0142y i sk\u0142adanie kwiat\u00f3w pod pomnikiem Henryka Sienkiewicza.<\/li>
  6. Wyb\u00f3r Sportowca Roku.<\/li>
  7. Organizacja konkurs\u00f3w i imprez, m.in.: Sacrum w literaturze, Wiedzy o \u015brodowisku, \u015apiewajmy kol\u0119dy, Rodzinne \u015bpiewanie, Tw\u00f3rczo\u015bci uczniowskiej o z\u0142ote pi\u00f3ro, Festyn rodzinny.<\/li>
  8. Hymn szko\u0142y:<\/li><\/ol>\n\n\n\n

    Na baczno\u015b\u0107 sta\u0144 z powag\u0105. Witaj!<\/em>
    Ojczyzny naszej barwny znak.
    Co przez wytrwa\u0142\u0105 prac\u0119 wiedzie,
    Na jasny jutra szlak.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Dzieje budynku przy ul. Lutos\u0142awskiego 23 Powstanie interesuj\u0105cego nas budynku jest \u015bci\u015ble powi\u0105zane z za\u0142o\u017ceniem przez emerytowanego genera\u0142a pruskiej armii Ewalda Georga Alexandra Friedricha von Lettowa z Pomyska Wielkiego w dniu 5 czerwca 1841 roku  fundacji, kt\u00f3rej zadaniem mia\u0142a by\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 charytatywna na rzecz ludzi chorych i samotnych. Ci\u0119\u017cko chory i nie posiadaj\u0105cy potomk\u00f3w donator …wi\u0119cej<\/b><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sp1slupsk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/390"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sp1slupsk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/sp1slupsk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sp1slupsk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sp1slupsk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=390"}],"version-history":[{"count":54,"href":"https:\/\/sp1slupsk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/390\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":89119,"href":"https:\/\/sp1slupsk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/390\/revisions\/89119"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sp1slupsk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=390"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}